Malatya Elektrik Arıza

Arıza nasıl bulunur?

Elektrik arızası aramanın mantığı, sorunu adım adım daraltmaktır. Önce arızanın panonun öncesinde mi sonrasında mı olduğu belirlenir. Sonra hangi sigorta grubunda olduğu bulunur. Ardından o gruptaki cihazlar tek tek devre dışı bırakılarak arıza cihazda mı hatta mı olduğu ayrıştırılır.

1. Pano incelemesi: hangi koruma elemanı devrede, ısınma veya kararma izi var mı
2. Yalıtım ölçümü: hattın toprağa ve nötre karşı direnci ölçülür, kaçak varsa değer düşük çıkar
3. Yük ayrıştırma: gruptaki cihazlar sırayla çıkarılarak arızanın kaynağı daraltılır
4. Nokta tespiti: buat ve priz kutuları açılarak gevşek, yanmış veya kopmuş bağlantı aranır
5. Onarım ve doğrulama: müdahale sonrası hat tekrar ölçülür, yük altında test edilir

Bu sıra atlandığında, örneğin doğrudan priz değiştirildiğinde, arıza kaybolmuş gibi görünür ama asıl neden hatta durmaya devam eder.

Sigorta atmasının üç farklı nedeni

Halk arasında hepsine "sigorta attı" denir, ama üç ayrı durum vardır ve çözümleri farklıdır.

Kaçak akım rölesinin atması bir arıza değil, koruma sisteminin çalıştığının göstergesidir. Röleyi devre dışı bırakmak yerine kaçağın kaynağını bulmak gerekir; bu genellikle bir su ısıtıcısı, çamaşır makinesi ya da nem almış bir dış mekân hattıdır.

Müdahale öncesi yapmanız gerekenler

• Yanık kokusu veya kıvılcım varsa ana şalteri indirin
• Su temas etmiş bir prize veya cihaza dokunmayın
• Atan sigortayı ikiden fazla kaldırmayı denemeyin
• Hangi cihaz çalışırken attığını not edin, tespiti hızlandırır
• Islak zeminde elektrikli cihazla işlem yapmayın

Bu bilgiler telefonda paylaşıldığında ekip gerekli malzemeyle geldiği için ikinci bir gidiş gelişi bitiriyor.

Acil olan ve olmayan arızalar

Yanık kokusu, kıvılcım, ısınan pano, su temas etmiş hat ve tüm dairenin enerjisiz kalması acil kategoridedir; bunlarda aynı gün müdahale ediyoruz. Tek bir prizin çalışmaması, bir avizenin yanmaması veya arada bir atan sigorta ise planlı randevu ile çözülebilir. Aciliyet ayrımını telefonda birlikte yapıyoruz; acil ücreti yalnızca gerçekten acil işlerde geçerli.

Arıza aramasında ilk üç dakika

Telefonda sorduğumuz ilk şey şudur: sigorta mı attı, yoksa hiç elektrik yok mu? Bu ayrım, sorunun sizin tesisatınızda mı yoksa şebekede mi olduğunu neredeyse anında söyler.

Komşuda da elektrik yoksa arıza şebeke tarafındadır; bu durumda dağıtım şirketini aramak gerekir, biz gelsek de yapabileceğimiz bir şey olmaz. Sadece sizde yoksa arıza daire içinde ya da sayaç sonrasındadır.

İkinci soru: hangi sigorta attı ve tekrar kaldırıldığında kalıyor mu? Kalkıp hemen atıyorsa kısa devre; bir süre çalışıp atıyorsa aşırı yük; kaçak akım rölesi atıyorsa yalıtım sorunu akla gelir.

Üç arıza tipi, üç farklı çözüm

**Aşırı yük**: hattın taşıyabileceğinden fazla cihaz çalışıyordur. Sigorta bir süre dayanır sonra atar. Çözüm sigortayı büyütmek değil, yükü bölmek ya da hattın kesitini büyütmektir.

**Kısa devre**: faz ile nötr temas etmiştir. Sigorta kaldırıldığı anda tekrar atar. Kaynak genelde yanmış bir priz, ezilmiş bir kablo ya da su almış bir buattır.

**Kaçak akım**: akımın bir kısmı topraktan kaçmaktadır. Kaçak akım rölesi atar. Sebebi nemlenmiş bir hat, arızalı bir cihaz ya da yalıtımı bozulmuş bir kablo olabilir.

Arızayı daraltmanın yöntemi

Kaçak akım rölesi atıyorsa arızalı hattı bulmanın basit bir yolu vardır: bütün sigortaları indirin, röleyi kaldırın, sonra sigortaları tek tek kaldırın. Röle hangi sigortada atıyorsa arıza o hattadır.

Hat bulunduktan sonra o hattaki cihazları tek tek çıkararak arama daraltılır. Sorun cihazdaysa çözüm cihazı tamir ettirmek; hattaysa ölçüm cihazıyla yalıtım direnci ölçülür.

Bu yöntemi telefonda size tarif edebiliyoruz. Çoğu zaman arızanın hangi odada olduğunu siz bulup söylüyorsunuz, biz doğrudan oraya gidiyoruz. Süre de maliyet de kısalıyor.

Ölçüm cihazı olmadan tahmin yürütmüyoruz

Elektrik arızasında gözle teşhis yanıltıcıdır. Kullandığımız ölçümler: gerilim ve akım ölçümü, yalıtım direnci (megger), topraklama direnci ve hat sürekliliği.

Yalıtım direnci ölçümü, kablonun yalıtımının bozulup bozulmadığını gösterir. Bu ölçüm olmadan "kablo iyidir" demek tahmin olur; biz tahminle kapatmıyoruz.

Termal kamera da ısınan bağlantıları görünür kılar. Panoda kararmış bir klemens açık ama henüz kararmamış, sadece ısınan bir bağlantı ancak kamerayla fark edilir.

Acil kabul ettiğimiz durumlar

• Yanık kokusu veya duman
• Prizden veya panodan kıvılcım
• Su basmış bir alanda elektrik olması
• Metal gövdeli cihaza dokunulduğunda çarpma hissi
• Kaçak akım rölesinin sürekli atması ve kalmaması
• Isınan, eriyen ya da kararan priz/anahtar

Bu durumlarda ana şalteri indirip bizi arayın. Aynı gün geliyoruz; gelemeyeceksek bunu ilk konuşmada söylüyor, sizi bekletmiyoruz.

Geçici çözüm ile kalıcı çözüm

Bazı arızalarda gece yarısı yapılabilecek tek şey, arızalı hattı ayırıp evin geri kalanına enerji vermektir. Bu geçici bir çözümdür ve size böyle söylenir.

Kalıcı çözümün ne olduğunu, ne kadar süreceğini ve neye mal olacağını aynı ziyarette yazılı bırakıyoruz. "İdare eder" diyerek bırakıp gitmiyoruz; idare edenin ne kadar idare edeceğini de söylüyoruz.