Malatya Bahçe ve Çevre Düzenleme

Önce kablo ve boru, sonra taş

Bahçe işlerinde en sık yapılan hata sıralamayı bozmak. Kilit taşı döşendikten sonra sulama hattı veya aydınlatma kablosu çekmek, taşları sökmek demek.

Dolayısıyla bahçe projesinde önce şunu konuşuyoruz: nereye ışık, nereye sulama, nereye priz. Şimdilik istemediğiniz noktalar için bile boş boru bırakıyoruz; maliyeti neredeyse yok, sonradan kazandırdığı çok.

Drenaj: binanın temeline yapılan yatırım

Bahçede biriken su, bina temeline ve bodrum duvarına yöneliyor. Yıllar içinde bu, rutubet ve sıva dökülmesi olarak kendini gösteriyor.

Drenaj hattı ve doğru eğimle bu su binadan uzaklaştırılıyor. İstinat duvarı yapılacaksa arkasına da drenaj konması gerekiyor; toprak suyunun ittiği duvarlar çatlıyor.

Kilit taşında alt dolgu belirleyici

Kilit taşının ömrünü belirleyen şey taşın kendisi değil, altındaki dolgu ve sıkıştırma. Yeterince sıkıştırılmamış zeminde taşlar bir yıl içinde oturuyor ve düzensizleşiyor.

Araç girecek alanlarda dolgu kalınlığı ve taş kalınlığı artıyor. Yaya alanı ile otopark alanının uygulaması aynı değil; ikisini ayrı metrajlıyoruz.

Kot çalışması: her şeyin başlangıcı

Bahçe düzenlemesinde ilk iş kot çalışmasıdır. Suyun nereye akacağı, hangi alanın dolgu hangisinin kazı olacağı, istinat gerekip gerekmediği burada belirlenir.

Kot planlanmadan başlanan bahçelerde yağmurda su binaya doğru akar. Bu, yıllar içinde bodrum rutubeti ve sıva dökülmesi olarak geri döner.

Bina çevresinde zemin, yapıdan uzağa doğru hafif eğimli olmalıdır. Bu tek kural, birçok rutubet sorununu baştan önler.

Drenaj ve yağmur suyu

Drenaj hattı, toprakta biriken suyu toplayıp binadan uzaklaştırır. Delikli boru çakılla sarılır, çakıl ile toprak arasına geotekstil keçe serilir.

Geotekstil olmadan çakıl zamanla toprakla dolar ve drenaj işlevini kaybeder. En sık atlanan detay budur.

Yağmur oluğu iniş boruları da bu hatta bağlanmalıdır. Bina dibine boşalan iniş borusu, temele doğrudan su verir.

Kilit taşı: alt dolgu belirleyici

Kilit taşının ömrünü taşın kendisi değil altındaki dolgu ve sıkıştırma belirler. Yeterince sıkıştırılmamış zeminde taşlar bir yıl içinde oturur ve düzensizleşir.

Dolgu kademeli sıkıştırılır; tek seferde dökülen kalın dolgu tam sıkışmaz. Araç girecek alanlarda hem dolgu hem taş kalınlığı artar.

Yaya alanı ile otopark alanını aynı metrajla hesaplamak yaygın bir hatadır. Otopark bir yıl içinde çöker ve yeniden yapılır.

Altyapı önce, taş sonra

• Drenaj ve yağmur suyu hatları
• Sulama ana hattı ve vana kutuları
• Bahçe aydınlatma kabloları (koruge boru içinde)
• Kamera ve zayıf akım için boş boru
• Otomatik bahçe kapısı besleme hattı
• Havuz ve sundurma için bırakılacak besleme

Bu listedeki her kalem taş döşenmeden önce yapıldığında maliyeti düşüktür. Sonradan eklemek, taşları sökmek demektir.

Sundurma, kamelya ve kar yükü

Sundurma ve kamelya hafif yapılardır ama üzerlerine binen kar yükü hafif değildir. İnce profille yapılmış bir sundurma, yoğun kar yağışında çökebilir.

Profil kesiti ve açıklık kar yüküne göre boyutlandırılır. Ucuz görünen ince profil, ilk yoğun kışta pahalıya mal olur.

Sundurmanın su tahliyesi de planlanmalıdır; oluk ve iniş borusu olmadan su doğrudan zemine ve temele iner.

Peyzaj en sona bırakılabilir

Bitkilendirme ve peyzaj, bütçe sıkışırsa ertelenebilecek tek kalemdir. Ama bitkilerin sulama noktaları ve toprak hazırlığı altyapı aşamasında planlanmalıdır.

Sonradan sulama çekmek, çim ve kaplamayı sökmek demektir. Şimdilik istemediğiniz noktalar için bile boş boru bırakmayı öneriyoruz.