Sıfırdan ev elektrik tesisatı nasıl planlanır?
Duvar kapandıktan sonra yapılan her düzeltme kırım demektir. Tesisat kapanmadan önce karar vermeniz gereken kalemlerin tam listesi.
Son güncelleme: 18 Haziran 2026
Elektrik tesisatı, bir yapının en uzun ömürlü ama en zor değiştirilen kısmı. Bu yazı, tesisat kapanmadan önce vermeniz gereken kararları ve her birinin sonradan ne kadara mal olduğunu anlatıyor.
Önce mekân kullanımı konuşulur
Planlama, kablo değil mobilya ile başlar. Televizyon ünitesi hangi duvarda olacak, yatak nereye gelecek, çalışma masası hangi köşede duracak, mutfakta ankastre fırın ve bulaşık makinesi nereye yerleşecek? Bu soruların cevabı belli değilse priz planı da yapılamaz.
Kaba tesisat aşamasında yapılan on dakikalık bir konuşma, sonradan yapılacak yarım günlük kırımı bitiriyor. Bu, tesisatta en yüksek getirili on dakika.
Hat ayrımı: hangi cihaz nereden beslenir?
İyi bir tesisatta yükler ayrılmıştır. Amaç, bir hatta çıkan arızanın tüm daireyi etkilememesi ve yüksek çekişli cihazların birbirini zorlamamasıdır.
- Aydınlatma hatları: oda gruplarına göre en az 2–3 ayrı hat
- Genel prizler: oda gruplarına göre ayrılmış hatlar
- Mutfak tezgâh üstü: kendi hattı, tercihen iki ayrı devre
- Ankastre fırın: bağımsız hat ve uygun kesit
- Çamaşır ve bulaşık makinesi: ayrı hat
- Klima: iç ünite başına ayrı hat
- Banyo: ayrı hat ve ayrı kaçak akım koruması
Kablo kesiti
| Kullanım | Tipik kesit | Not |
|---|---|---|
| Aydınlatma | 1,5 mm² | Uzun hatlarda 2,5 mm² tercih edilebilir |
| Genel priz | 2,5 mm² | Standart uygulama |
| Ankastre fırın | 4 mm² | Cihaz gücüne göre değişir |
| Klima | 2,5 mm² | Mesafe uzunsa üst kesite çıkılır |
| Daire kolon hattı | 6–10 mm² | Daire toplam yüküne göre hesaplanır |
Uzun mesafelerde gerilim düşümü hesaba katılarak bir üst kesite çıkılır. Kesitten tasarruf, tesisatta en yanlış tasarruf kalemidir; kablo maliyetinin toplam içindeki payı düşük, etkisi ise kalıcıdır.
Priz sayısı: yeterli olan kaç tane?
| Mekân | Önerilen priz | Konum notu |
|---|---|---|
| Salon | 8–10 | TV ünitesi arkasında 4'lü grup, kanepe yanlarında ikişer |
| Mutfak | 8–12 | Tezgâh üstü ayrı hat, ankastreler için bağımsız besleme |
| Yatak odası | 5–6 | Yatağın iki yanı, çalışma masası, TV |
| Çocuk odası | 5–6 | Masa ve yatak başı öncelikli |
| Banyo | 1–2 | Sıçrama alanı dışında, kapaklı tip |
| Antre / koridor | 2–3 | Süpürge ve şarj noktası |
| Balkon | 1–2 | Dış mekân tipi, kapaklı |
Kaba tesisatta on priz eklemenin maliyeti, sonradan tek bir priz eklemenin maliyetinden düşüktür. O yüzden priz sayısında cimri davranmamayı öneriyoruz.
Zayıf akım: sonradan en pahalıya patlayan kalem
Data, TV, diafon, kamera ve hoparlör hatları çoğu zaman "kablosuz var nasılsa" denilerek atlanıyor. Halbuki boş boru bırakmanın maliyeti neredeyse sıfır; sonradan çekmenin maliyeti ise kırım.
- Her odaya en az bir Cat6 hattı veya boş boru
- Modem / router için merkezi bir teknik nokta ve orada priz
- Bina girişi ve otopark için kamera boruları
- TV ünitesi arkasında ek boş boru (ileride ne gerekeceği bilinmez)
- Alçıpan tavanlarda gizli aydınlatma için besleme bırakılması
Boş boru bırakmak, tesisatta yapabileceğiniz en ucuz gelecek yatırımıdır. Kullanılmazsa hiçbir şey kaybetmezsiniz; gerektiğinde ise kırım yapmadan hat çekilir.
Pano planı
Pano, hat sayısına göre değil hat sayısı artı yedek modül yerine göre seçilir. En az %25 boş modül yeri bırakılmasını öneriyoruz; ileride klima, elektrikli araç şarjı veya yeni bir hat eklendiğinde pano değiştirmek gerekmez.
Aydınlatma ve priz gruplarının ayrı kaçak akım rölelerine bağlanması, bir kaçakta dairenin tamamen karanlıkta kalmasını önler. Küçük bir maliyet farkıyla fark edilir bir konfor kazanılır.
Kapatmadan önce fotoğraflayın
Sıva atılmadan önce tüm duvarların fotoğrafını çekin ve saklayın. İleride bir raf takarken, klima montajı yaptırırken veya tadilat sırasında bu fotoğraflar kablo güzergâhını gösterir ve delme kazalarını önler.
Biz her işte bu fotoğrafları çekip müşteriye teslim ediyoruz. Kendi işiniz için de aynısını yapmanızı öneriyoruz; maliyeti yok, faydası yıllarca sürüyor.
Bu konuda yardım gerekiyorsa
Yazıda anlatılan işler için Malatya genelinde hizmet veriyoruz.
